Luật Viên chức 2025 và các Nghị định hướng dẫn có hiệu lực từ 1/7/2026

Dưới đây là tổng hợp Nghị định hướng dẫn Luật Viên chức 2025.

(1) Nghị định 27/2026/NĐ-CP

Ngày 19/1/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 27/2026/NĐ-CP quy định về Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức.

Theo đó, Nghị định 27/2026/NĐ-CP quy định về xây dựng, thu thập, cập nhật, quản lý, khai thác và sử dụng Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức; tạo lập, cập nhật, sử dụng, lưu trữ hồ sơ điện tử của cán bộ, công chức, viên chức trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị thuộc hệ thống cơ quan nhà nước từ trung ương đến xã, phường, đặc khu (sau đây gọi chung là cấp xã).

(2) Nghị định 232/2026/NĐ-CP

Ngày 26/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 232/2026/NĐ-CP quy định về vị trí việc làm viên chức.

Theo đó, danh mục vị trí việc làm viên chức trong đơn vị sự nghiệp công lập được xác định theo các nhóm vị trí việc làm tại các Danh mục vị trí việc làm khung ban hành kèm theo Nghị định 232/2026/NĐ-CP, gồm:

- Phụ lục I: Danh mục vị trí việc làm quản lý;

- Phụ lục II: Danh mục vị trí việc làm chuyên môn, nghiệp vụ;

- Phụ lục III: Danh mục vị trí việc làm hỗ trợ.

(3) Nghị định 233/2026/NĐ-CP

Ngày 26/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 233/2026/NĐ-CP Quy định về đánh giá, xếp loại chất lượng đối với đơn vị sự nghiệp công lập và viên chức.

Theo đó, Nghị định 233/2026/NĐ-CP quy định về khung tiêu chí, nguyên tắc, thẩm quyền, trình tự, thủ tục đánh giá, xếp loại chất lượng đối với đơn vị sự nghiệp công lập và viên chức.

(4) Nghị định 234/2026/NĐ-CP

Ngày 26/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 234/2026/NĐ-CP quy định về xử lý kỷ luật viên chức.

- Nghị định 234/2026/NĐ-CP quy định về nguyên tắc xử lý kỷ luật; việc áp dụng các hình thức kỷ luật; thẩm quyền, trình tự, thủ tục xử lý kỷ luật đối với viên chức.

- Nghị định 234/2026/NĐ-CP áp dụng đối với viên chức quy định tại Điều 1 Luật Viên chức và viên chức đã thôi việc, nghỉ hưu (sau đây gọi chung là người đã thôi việc, nghỉ hưu).

(5) Nghị định 235/2026/NĐ-CP

Ngày 26/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 235/2026/NĐ-CP Về hợp đồng thực hiện công việc trong đơn vị sự nghiệp công lập.

Nghị định 235/2026/NĐ-CP áp dụng đối với:

- Đơn vị sự nghiệp công lập do cơ quan có thẩm quyền thành lập theo quy định của pháp luật.

- Cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc ký kết, thực hiện hợp đồng lao động, hợp đồng dịch vụ với đơn vị sự nghiệp công lập.

Nghĩa vụ của viên chức trong hoạt động nghề nghiệp mới nhất ra sao?

Căn cứ Điều 8 Luật Viên chức 2025 (có hiệu lực từ ngày 1/7/2026) quy định về nghĩa vụ của viên chức trong hoạt động nghề nghiệp như sau:

(1) Thực hiện đúng, đầy đủ và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn được giao; chủ động nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ để đáp ứng yêu cầu của công việc; ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số trong thực hiện nhiệm vụ.

(2) Có ý thức tổ chức kỷ luật; nghiêm chỉnh chấp hành nội quy, quy chế của đơn vị; báo cáo người có thẩm quyền khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật trong đơn vị.

(3) Chủ động, sáng tạo, phối hợp chặt chẽ với đồng nghiệp trong thực hiện nhiệm vụ, hoạt động nghề nghiệp; giữ gìn đoàn kết trong đơn vị.

(4) Khi phục vụ Nhân dân, viên chức phải tuân thủ các quy định sau:

- Có thái độ lịch sự, tôn trọng Nhân dân;

- Có tinh thần hợp tác, tác phong khiêm tốn;

- Không hách dịch, cửa quyền, gây khó khăn, phiền hà đối với Nhân dân;

- Chấp hành các quy định về đạo đức nghề nghiệp.

(5) Viên chức chỉ được ký kết hợp đồng làm việc với 01 đơn vị sự nghiệp công lập và chịu sự quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập đó.

(6) Thực hiện các nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật về ngành, lĩnh vực và quy định của cấp có thẩm quyền.

Nguyên tắc thực hiện chế độ tiền lương đối với cán bộ công chức viên chức là gì?

Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định 204/2004/NĐ-CP, các nguyên tắc thực hiện chế độ tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức bao gồm:

- Cán bộ, công chức, viên chức và các đối tượng thuộc lực lượng vũ trang khi thay đổi công việc thì được chuyển xếp lại lương và phụ cấp chức vụ (nếu có) cho phù hợp với công việc mới đảm nhiệm.

Trường hợp thôi giữ chức danh lãnh đạo (trừ trường hợp bị kỷ luật bãi nhiệm, cách chức hoặc không được bổ nhiệm lại) để làm công việc khác hoặc giữ chức danh lãnh đạo khác mà có mức lương chức vụ hoặc phụ cấp chức vụ thấp hơn thì được bảo lưu mức lương chức vụ hoặc phụ cấp chức vụ của chức danh lãnh đạo cũ trong 6 tháng, sau đó xếp lại lương hoặc phụ cấp chức vụ (nếu có) theo công việc mới đảm nhiệm.

- Theo yêu cầu nhiệm vụ, cán bộ, công chức, viên chức và các đối tượng thuộc lực lượng vũ trang đang giữ chức danh lãnh đạo được luân chuyển đến giữ chức danh lãnh đạo khác có mức lương chức vụ hoặc phụ cấp chức vụ thấp hơn, thì được giữ mức lương chức vụ hoặc phụ cấp chức vụ theo chức danh lãnh đạo cũ.

Trường hợp công việc mới được luân chuyển đến quy định xếp lương theo ngạch hoặc theo chức danh thấp hơn thì được giữ mức lương cũ (kể cả phụ cấp chức vụ nếu có) và được thực hiện chế độ nâng bậc lương theo quy định ở ngạch hoặc chức danh cũ.

- Các đối tượng được chuyển công tác từ lực lượng vũ trang, cơ yếu và công ty nhà nước vào làm việc trong cơ quan nhà nước hoặc đơn vị sự nghiệp của Nhà nước thì được chuyển xếp lại ngạch, bậc lương và hưởng phụ cấp chức vụ (nếu có) theo công việc mới đảm nhiệm.

Trường hợp xếp lương theo bảng lương cấp bậc quân hàm sĩ quan, hạ sĩ quan hưởng lương hoặc theo bảng lương quân nhân chuyên nghiệp thuộc quân đội nhân dân và chuyên môn kỹ thuật thuộc công an nhân dân, nếu có mức lương cũ cao hơn so với mức lương mới được xếp thì được bảo lưu phần chênh lệch cao hơn này theo quy định của pháp luật.

- Thực hiện việc xếp lương, chế độ phụ cấp lương, nâng bậc lương, trả lương, quản lý tiền lương và thu nhập phải theo đúng đối tượng, phạm vi, nguyên tắc, điều kiện, chế độ được hưởng và các quy định khác của cơ quan có thẩm quyền.

- Thực hiện chế độ tiền lương phải gắn với cải cách hành chính; bảo đảm tương quan giữa các ngành, nghề và giữa các loại cán bộ, công chức, viên chức; bảo đảm ổn định chính trị - xã hội.